સિટી ન્યુઝ @ નવી દિલ્હી

આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ના આધુનિક યુગમાં વૈશ્વિક સ્તરે વધી રહેલી તોતિંગ ઊર્જા જરૂરિયાતો અને પાવર કટોકટીને પહોંચી વળવા માટે પાડોશી દેશ ચીને ટેકનોલોજી ક્ષેત્રે એક બહુ મોટો અને ક્રાંતિકારી વૈશ્વિક ચમત્કાર કરી બતાવ્યો છે. સત્તાવાર આંતરરાષ્ટ્રીય અહેવાલો અનુસાર, ચીને એઆઈ કમ્પ્યુટિંગ માટે પૃથ્વી પરનું સૌથી પહેલું હાઇ-ટેક અંડરવોટર એઆઈ ડેટા સેન્ટર સત્તાવાર રીતે સમુદ્રના પેટાળમાં શરૂ કરી દીધું છે. ચીનના શાંઘાઈ શહેરના પ્રખ્યાત લિંગાંગ સ્પેશિયલ એરિયા નજીક ઊંડા સમુદ્રની અંદર સ્થાપિત કરવામાં આવેલું આ અત્યાધુનિક ડેટા સેન્ટર કુદરતી પવન ઊર્જા અને દરિયાના અત્યંત ઠંડા પાણીના સોર્સનો સીધો ઉપયોગ કરીને પોતાના તોતિંગ આઇટી સર્વર્સ ચોવીસે કલાક લાઈવ ચલાવે છે.

આ અદભુત અને સુપર-એડવાન્સ પ્રોજેક્ટના આંતરિક વહીવટી લોજિસ્ટિક્સ પર નજર કરીએ તો, સમુદ્રના તોતિંગ દબાણ સામે ટકી શકે તેવા ખાસ પ્રકારના 'પ્રેશર-રેઝિસ્ટન્ટ અંડરવોટર મોડયુલ્સ' ની અંદર આશરે 2000 જેટલા અત્યંત પાવરફુલ કમ્પ્યુટિંગ સર્વર્સ કાનૂની પ્રોટોકોલ હેઠળ ગોઠવવામાં આવ્યા છે. ચીન પ્રશાસન દ્વારા આ અંડરવોટર કેન્દ્રનો સત્તાવાર ઉપયોગ ભવિષ્યના હાઇ-લેવલ એઆઈ મોડલ ટ્રેનિંગ, બિગ ડેટા પ્રોસેસિંગ અને ચીનના પોતાના સ્થાનિક લાર્જ લેંગ્વેજ મોડલ્સ (LLMs) ના ડિજિટલ વિકાસ માટે કરવામાં આવશે. સરકારી ડેટાબેઝ રિપોર્ટ મુજબ, આ સમગ્ર અંડરવોટર પ્રોજેક્ટની કુલ ઓપરેશનલ ઊર્જા ક્ષમતા ટૂંક સમયમાં જ 24 મેગાવોટના તોતિંગ સ્તર સુધી પહોંચી જશે.

આ ગ્રીન ડેટા સેન્ટરની સૌથી મોટી વૈજ્ઞાનિક વિશેષતા અને વ્યાપારી ફાયદો તેની અજોડ કૂલિંગ સિસ્ટમ હોવાનું મનાય છે. સામાન્ય રીતે જમીન પર આવેલા પરંપરાગત ડેટા સેન્ટરોમાં કમ્પ્યુટર્સ સતત ચાલુ રહેવાથી પેદા થતી ભયાનક ગરમીને રોકવા માટે અંદાજે 40% થી 50% ટકા જેટલી વીજળીનો તોતિંગ જથ્થો માત્ર એર કન્ડીશનીંગ અને સર્વર્સને ઠંડા રાખવા પાછળ જ વેડફાઈ જાય છે. પરંતુ આ દરિયાઈ પ્રોજેક્ટમાં સમુદ્રનું કુદરતી હિમ જેવું ઠંડુ પાણી સર્વર્સને કાયમી ઠંડક પ્રદાન કરતું હોવાના કારણે કૂલિંગ માટેની પર્સનલ ઊર્જા જરૂરિયાત ઘટીને સરેઆમ 10% ટકા કરતા પણ ઓછી થઈ ગઈ છે, જે પર્યાવરણ એક્ટ હેઠળ એક બહુ મોટી સિદ્ધિ છે.

આ અંડરવોટર હાઇ-ટેક સિસ્ટમનો પાવર યુઝેજ ઇફેક્ટીવનેસ એટલે કે પીયુઈ (PUE) રેશિયો વૈજ્ઞાનિક ઓડિટમાં અંદાજે 1.15 જેટલો અત્યંત ન્યૂનતમ નોંધાયો છે, જે તેને સમગ્ર વિશ્વના સૌથી ઊર્જા-કાર્યક્ષમ મોટા ડેટા સેન્ટર્સની પ્રોફાઇલમાં મોખરે સ્થાન અપાવે છે. આઇટી એન્જિનિયરિંગના નિયમ મુજબ, ડેટા સેન્ટરનો પીયુઈ આંકડો જેટલો ઓછો હોય તેટલી વીજળીનો સત્તાવાર મહત્તમ ભાગ સીધો જટિલ કમ્પ્યુટિંગ પ્રોસેસ માટે વપરાય છે અને કૂલિંગ જેવી સપોર્ટ સિસ્ટમ્સ પાછળ થતો પાવરનો બગાડ અટકે છે. આ અદભુત ડિજિટલ સુવિધા સમુદ્રની સપાટીથી અંદાજે 10 થી 35 મીટર નીચે કડક સિક્યુરિટી હેઠળ સ્થાપિત કરાઈ છે અને તેને નજીકના દરિયાઈ ઓફશોર પવન ઊર્જા પ્લાન્ટ સાથે ઓનલાઇન લિંક કરાઈ છે.

આ આકાશી પ્રોજેક્ટની સંચાલન વ્યવસ્થા એટલી ગ્રીન છે કે આ સેન્ટરને મળતી કુલ વીજળીનો 95% ટકા કરતા પણ વધુ તોતિંગ હિસ્સો સરેઆમ રિન્યૂએબલ એનર્જી (પુનઃપ્રાપ્ય ઊર્જા) માંથી જ આવે છે. સત્તાવાર આંકડાઓ દર્શાવે છે કે આ અંડરવોટર સેટઅપ દર વર્ષે અંદાજે 6,10,00,000 કિલોવોટ-કલાક જેટલી વિપુલ વીજળી બચાવવાની કાનૂની ક્ષમતા ધરાવે છે. કિંમતી જમીનનો શૂન્ય ઉપયોગ, પીવાના શુદ્ધ પાણીની તોતિંગ બચત અને નહિવત કાર્બન ઉત્સર્જનના કારણે આ વૈશ્વિક પ્રોજેક્ટને ગૂગલ અને સાયબર પ્લેટફોર્મ પર ભવિષ્યના સર્વોત્તમ 'ગ્રીન એઆઈ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર' તરીકે જોવામાં આવી રહ્યો છે અને અન્ય વિકસિત દેશો પણ આ મોડેલનો અભ્યાસ કરવા કલેક્ટર કચેરીઓ દ્વારા રસ દાખવી રહ્યા છે.

ગ્રીન આઇટી અને ડેટા સેન્ટર સંચાલન અંગે નવી માર્ગદર્શિકા

આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ અને ડિજિટલ કમ્પ્યુટિંગના કારણે દેશમાં વધતા વીજ વપરાશને નિયંત્રિત કરવા તેમજ પર્યાવરણનું રક્ષણ કરવા માટે ઇન્ફોર્મેશન ટેક્નોલોજી મંત્રાલય અને ઊર્જા વિકાસ બોર્ડ દ્વારા એક નવી સત્તાવાર ગાઇડલાઇન જાહેર કરવામાં આવી છે. આ નવા વહીવટી નિયમ મુજબ દેશમાં સ્થાપિત થનારા તમામ નવા વાણિજ્યિક ડેટા સેન્ટરો માટે પાવર યુઝેજ ઇફેક્ટીવનેસ (PUE) નો આંકડો કાનૂની રીતે મહત્તમ 1.40 ની મર્યાદામાં રાખવો 100% ટકા ફરજિયાત રહેશે જેથી આર્થિક મંદીથી બચી શકાય. પ્રશાસને આદેશ આપ્યો છે કે પ્રત્યેક ક્લાઉડ પ્રોવાઇડર કંપનીએ પોતાના વાર્ષિક પાવર સોર્સનો 30% ટકા હિસ્સો ફરજિયાત સોલાર કે વિન્ડ એનર્જીમાંથી મેળવી તેનો લાઈવ રિપોર્ટ કંટ્રોલ રૂમ સમક્ષ ઓનલાઇન સબમિટ કરવો અને નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરનારી આઇટી સંસ્થાઓ સામે પર્યાવરણ પ્રોટેક્શન એક્ટ હેઠળ કડક ગુનો નોંધી તોતિંગ દંડ વસૂલવામાં આવશે.