સિટી ન્યુઝ @ રાજકોટ

આજના ભાગદોડભર્યા જીવનમાં લોકોની સવારની શરૂઆત હવે ઈમેલ, મેસેજ કે સોશિયલ મીડિયા ચેક કરવાથી થાય છે. આશરે 70થી 80 ટકા લોકો જાગ્યાની માત્ર 10-15 મિનિટમાં જ પોતાનો ફોન ઉઠાવે છે. નિષ્ણાતોના મતે, આ એક નાની લાગતી ભૂલ ભવિષ્યમાં મોટી સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓનું કારણ બની શકે છે. જ્યારે આપણે ઊંઘમાંથી જાગીએ છીએ, ત્યારે મગજ 'સ્લીપ ઇનર્શિયા' (Sleep Inertia) નામની અવસ્થામાં હોય છે, જેને શાંતિથી જાગવાની અને સક્રિય થવાની જરૂર હોય છે. આ સમયે ફોનનો ઉપયોગ કરવાથી મગજ પર અચાનક માહિતીનો મોટો ભાર પડે છે.

દરરોજ સવારે ઉઠીને ફોન ચેક કરવાની આ પ્રક્રિયાથી શરીર અને મગજ સતત 'લો-સ્ટ્રેસ' (હળવા તણાવ)ની સ્થિતિમાં રહેવા લાગે છે. માત્ર માનસિક જ નહીં, પરંતુ આ આદત ઊંઘની પેટર્નને પણ ગંભીર નુકસાન પહોંચાડે છે. ફોનની સ્ક્રીનમાંથી નીકળતો પ્રકાશ શરીરની કુદરતી ઘડિયાળ એટલે કે બોડી ક્લોકમાં ગડબડી પેદા કરે છે, જેના કારણે રાત્રે સારી ઊંઘ આવતી નથી. ઊંઘ પૂરી ન થવાને લીધે દિવસભર એનર્જી, યાદશક્તિ અને કામ કરવાની ક્ષમતામાં ઘટાડો જોવા મળે છે અને વ્યક્તિમાં ગુસ્સો તથા બેચેની વધે છે.

આ ટેવમાંથી બહાર આવવા માટે નિષ્ણાતો કેટલાક અસરકારક ઉપાયો સૂચવે છે. સૌથી પહેલા ફોનને બેડરૂમથી દૂર રાખવો અથવા બેડથી એટલા અંતરે રાખવો કે સવારે હાથ સીધો ફોન તરફ ન જાય. એલાર્મ માટે ફોનની જગ્યાએ ટ્રેડિશનલ એલાર્મ ઘડિયાળનો ઉપયોગ કરવો એ આ આદત છોડવાનો શ્રેષ્ઠ અને સરળ રસ્તો છે. જો આપણે સવારની આ શરૂઆત સુધારી લઈએ, તો લાંબા ગાળા સુધી સ્વસ્થ અને એનર્જેટિક રહેવામાં ચોક્કસપણે મદદ મળી શકે છે.

સવારની મોબાઈલ આદત અને તેના જોખમો

સવારના પ્રારંભિક ૧૫ મિનિટમાં ફોન જોવાથી મગજ પર અચાનક માહિતીનો ભાર પડે છે, જે સ્લીપ ઇનર્શિયાની સ્થિતિમાં અવરોધરૂપ છે. મોબાઈલની બ્લૂ લાઈટ શરીરની પ્રાકૃતિક બોડી ક્લોકને ખલેલ પહોંચાડે છે, જે અનિદ્રાનું મુખ્ય કારણ બને છે. આ ટેવને કારણે લાંબા ગાળે કાયમી તણાવ અને માનસિક બેચેની જેવી સમસ્યાઓ જન્મે છે. ફોનને બેડથી દૂર રાખવો એ આ સમસ્યાનો સૌથી સરળ ઉપાય છે.