ટ્રમ્પ-પુતિન વચ્ચે 90 મિનિટનું ‘મહા-મંથન’: ઈરાન યુદ્ધ અટકાવવા રશિયાએ આપ્યો નવો પ્લાન, શું શાંત થશે દુનિયા?
-
ક્રેમલિને વાતચીતને ગણાવી અત્યંત મૈત્રીપૂર્ણ- હિલ્ટન હોટલમાં ટ્રમ્પ પર થયેલા હુમલાની પુતિને કરી સખત નિંદા
-
ટ્રમ્પ અને પુતિન વચ્ચેની ફોન કોલથી વૈશ્વિક રાજકારણ પલટાયું- ઈરાન પરમાણુ મુદ્દે ટ્રમ્પને મળ્યો સકારાત્મક પ્રતિસાદ
-
વોશિંગ્ટનની સુરક્ષામાં ચૂક બાદ પુતિને ચિંતા વ્યક્ત કરી- યુક્રેનને ‘આતંકવાદી પદ્ધતિ’ ત્યાગવા રશિયાની ચેતવણી
વોશિંગ્ટન : વિશ્વના બે સૌથી શક્તિશાળી રાષ્ટ્રોના વડાઓ, અમેરિકન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને રશિયન પ્રમુખ વ્લાદિમીર પુતિન વચ્ચે તાજેતરમાં ૯૦ મિનિટથી વધુ સમય સુધી ફોન પર ઐતિહાસિક વાતચીત થઈ છે. ક્રેમલિન દ્વારા આ સંવાદને માત્ર મૈત્રીપૂર્ણ જ નહીં પણ અત્યંત અસરકારક ગણાવવામાં આવ્યો છે. આ હાઈ-પ્રોફાઈલ વાતચીત એવા સમયે થઈ છે જ્યારે વિશ્વ ઈરાન અને યુક્રેનના બે મોટા જંગ વચ્ચે ફસાયેલું છે. બંને નેતાઓએ આંતરરાષ્ટ્રીય તણાવ ઘટાડવા માટે સીધી મંત્રણાનો માર્ગ અપનાવ્યો છે.
આ વાતચીતનો સૌથી મહત્વનો હિસ્સો ઈરાન યુદ્ધ રહ્યો હતો. ક્રેમલિનના સહયોગી યુરી ઉશાકોવના જણાવ્યા મુજબ, પુતિને ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમ અને વર્તમાન સૈન્ય સંઘર્ષને રોકવા માટે એક નક્કર ‘પીસ પ્લાન’ ટ્રમ્પ સમક્ષ રજૂ કર્યો છે. જાણવા મળ્યું છે કે ટ્રમ્પે આ પ્રસ્તાવ પર સકારાત્મક વલણ દાખવ્યું છે. આ ઉપરાંત, વોશિંગ્ટનની હિલ્ટન હોટલમાં ટ્રમ્પને નિશાન બનાવીને કરવામાં આવેલા હુમલાની કોશિશની પુતિને સખત નિંદા કરી હતી અને મુશ્કેલ સમયમાં પોતાનું સમર્થન વ્યક્ત કર્યું હતું.
યુક્રેન સંઘર્ષના મુદ્દે પણ આ બેઠક નિર્ણાયક સાબિત થઈ શકે છે. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આ વિવાદનો વહેલી તકે ઉકેલ લાવવાની ઈચ્છા વ્યક્ત કરી હતી. જવાબમાં પુતિને મે મહિનામાં રશિયાના આગામી ‘વિજય દિવસ’ (Victory Day) સપ્તાહ દરમિયાન યુક્રેનમાં સંઘર્ષ-વિરામ રાખવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો હતો, જેના પર ટ્રમ્પે સહમતિ દર્શાવી છે. જોકે, પુતિને સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે યુક્રેન દ્વારા કરવામાં આવતી આતંકવાદી પદ્ધતિઓ સહન કરવામાં આવશે નહીં. આ પ્રસ્તાવ જો અમલી બને છે, તો મે મહિનામાં યુરોપમાં જંગની જ્વાળાઓ શાંત થઈ શકે છે.
ઉલ્લેખનીય છે કે આ વાતચીત એવા તણાવપૂર્ણ માહોલમાં થઈ છે જ્યારે વ્હાઇટ હાઉસ કોરેસ્પોન્ડન્ટ્સ ડિનર દરમિયાન એક ૩૧ વર્ષીય સશસ્ત્ર વ્યક્તિએ સુરક્ષામાં ચૂક કરીને ટ્રમ્પ સુધી પહોંચવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. આ ઘટના છતાં, બંને નેતાઓએ વૈશ્વિક સુરક્ષા અને આર્થિક હિતોને પ્રાધાન્ય આપ્યું છે. નિષ્ણાતો માને છે કે આ સંવાદ માત્ર યુદ્ધ વિરામ સુધી સીમિત નથી, પરંતુ ભવિષ્યમાં રશિયા અને અમેરિકા વચ્ચે ઉર્જા અને વેપાર ક્ષેત્રે નવા વ્યૂહાત્મક રસ્તાઓ પણ ખોલી શકે છે.
ટ્રમ્પ અને પુતિન વચ્ચેની આ નિકટતાએ એશિયા અને યુરોપના અન્ય દેશોમાં પણ રાજકીય હલચલ મચાવી દીધી છે. મધ્યસ્થી બનવા માંગતા પાકિસ્તાન જેવા દેશો માટે આ મોટો ઝટકો છે, કારણ કે ટ્રમ્પે હવે ઈરાન અને રશિયા સાથે સીધી વાટાઘાટો શરૂ કરી દીધી છે. આ વાતચીતથી આગામી દિવસોમાં આંતરરાષ્ટ્રીય તેલના ભાવો અને યુદ્ધગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં સપ્લાય ચેઈન સુધરવાની પ્રબળ શક્યતા જોવા મળી રહી છે.