સિટી ન્યુઝ @ નવી દિલ્હી

બ્રિટન, યુરોપ અને અમેરિકામાં તાજેતરમાં સર્જાયેલા સૂર્યગ્રહણને સુરક્ષા ચશ્મા વિના સીધું નરી આંખે જોવું હજારો લોકોને ભારે પડી ગયું છે. ગ્રહણ જોયા બાદ મોટી સંખ્યામાં લોકોને આંખોમાં તીવ્ર બળતરા અને અસહ્ય દુખાવાની ફરિયાદ થઈ રહી છે. આ ઘટના બાદ સોશિયલ મીડિયા પર આંખની સુરક્ષા અને રેટિનાને થયેલા સંભવિત નુકસાન અંગે ચિંતિત લોકોની પોસ્ટ્સનું મોટું પૂર આવ્યું છે. અનેક યુઝર્સે ડર વ્યક્ત કર્યો છે કે માત્ર થોડીક સેકન્ડ નરી આંખે ગ્રહણ જોવાથી તેમની દ્રષ્ટિ કાયમ માટે જતી રહેશે.

ઉલ્લેખનીય છે કે 12 ઓગસ્ટે સર્જાયેલું આ સૂર્યગ્રહણ વર્ષ 1999 પછી યુરોપ અને બ્રિટનમાં જોવા મળેલું સૌથી મોટું સૂર્યગ્રહણ હતું, જેને જોવા માટે લાખો લોકો ખુલ્લા મેદાનોમાં ઉમટી પડ્યા હતા. ગ્રહણ પૂર્ણ થયાના ગણતરીના કલાકોમાં જ ગૂગલ પર ‘આઇ હર્ટ’ (Eye Hurt) સર્ચ ક્વેરીમાં અધધધ 5,000 ટકા અને ‘આઇ ડેમેજ’ (Eye Damage) સર્ચમાં 700 ટકા જેટલો અભૂતપૂર્વ ઉછાળો નોંધાયો હતો.

તબીબી નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ, કોઈપણ ફિલ્ટર કે સુરક્ષા વિના સૂર્ય કે સૂર્યગ્રહણને સીધું જોવાથી આંખનો પ્રાકૃતિક લેન્સ સૂર્યના અત્યંત તેજસ્વી અને હાનિકારક અલ્ટ્રાવાયોલેટ કિરણોને રેટિનાના અતિ સંવેદનશીલ ભાગ 'મેક્યુલા' પર સીધા કેન્દ્રિત કરે છે. આ તીવ્ર પ્રકાશથી મેક્યુલાની કોશિકાઓમાં ફોટો-કેમિકલ અને થર્મલ ડેમેજ થઈ શકે છે, જેને મેડિકલ ભાષામાં સોલાર રેટિનોપેથી કહેવાય છે.

બીજી તરફ, ભારતીય સંસ્કૃતિમાં સદીઓથી ગ્રહણ દરમિયાન ઘરમાં રહેવા, બહાર ન નીકળવા અને 'સૂતક કાળ' પાળવાની ઊંડી પરંપરા રહી છે. તેની પાછળ ધાર્મિક અને સાંસ્કૃતિક માન્યતાઓ જોડાયેલી હોવા છતાં, વૈજ્ઞાનિક દ્રષ્ટિએ તે લોકોને નરી આંખે સૂર્યને જોવાથી રોકીને આંખોને કાયમી નુકસાનથી બચાવવાનું એક અત્યંત વ્યવહારિક અને સુરક્ષિત પગલું સાબિત થાય છે.

નરી આંખે સૂર્યગ્રહણ જોવાથી આંખોમાં દર્દ

બ્રિટન અને યુએસમાં નરી આંખે સૂર્યગ્રહણ જોનારા હજારો લોકોને આંખમાં દુખાવાની તકલીફ થઈ છે, જેના પગલે ગૂગલ પર 'આઈ હર્ટ' સર્ચમાં 5,000% નો વધારો થયો છે. સૂર્યના કિરણો આંખના રેટિના (મેક્યુલા) ને કાયમી નુકસાન કરી શકે છે. ભારતમાં ગ્રહણ સમયે ઘરમાં રહેવાની સદીઓ જૂની પરંપરા આંખોને આવા નુકસાનથી બચાવવા માટે વૈજ્ઞાનિક રીતે ઉપયોગી છે.