સિટી ન્યૂઝ @ નવી દિલ્હી: ઇરાકની સરકારી તેલ કંપની SOMO એ વૈશ્વિક તેલ બજારમાં એક સનસનાટીભરી ઓફર રજૂ કરી છે. ઇરાક તેના 'બસરા મીડિયમ' ક્રૂડ ઓઇલ પર પ્રતિ બેરલ 33.40 ડોલર સુધીની માતબર છૂટ આપી રહ્યું છે. બ્લૂમબર્ગના અહેવાલ મુજબ, આ ઓફર ખાસ કરીને મે મહિનામાં તેલ ખરીદવા માંગતા દેશો માટે છે. જોકે, આ સસ્તું તેલ ભારત જેવા ખરીદદારો માટે જેટલું ફાયદાકારક દેખાય છે, તેટલું જ તે જોખમી પણ છે, કારણ કે તેલ ટેન્કરોએ યુદ્ધગ્રસ્ત 'સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ' માંથી પસાર થવું પડશે.

વર્તમાન સ્થિતિની ગંભીરતાનો અંદાજ એ વાત પરથી લગાવી શકાય છે કે એપ્રિલ મહિનામાં ઇરાકના દક્ષિણી બસરા બંદરગાહ પરથી માત્ર 2 જહાજોએ જ તેલ ભર્યું હતું, જેની સંખ્યા સામાન્ય રીતે દર મહિને 80 જેટલી હોય છે. ફેબ્રુઆરીના અંતથી શરૂ થયેલા અમેરિકા-ઈરાન સંઘર્ષને કારણે આ માર્ગ પરથી પસાર થવું અત્યંત જોખમી બની ગયું છે. ઇરાકની તેલ કંપનીએ નોટિસમાં સ્પષ્ટ કર્યું છે કે, જો રસ્તામાં ટેન્કર પર કોઈ હુમલો થાય કે અણધારી પરિસ્થિતિ સર્જાય, તો તેની સંપૂર્ણ જવાબદારી ખરીદનારની રહેશે અને કરાર રદ કરી શકાશે નહીં.

ઇરાકની આ ઓફર મુજબ, 1 થી 10 May વચ્ચે સૌથી વધુ એટલે કે 33.40 ડોલરનું ડિસ્કાઉન્ટ મળશે, જ્યારે 11 May પછી આ છૂટ ઘટીને 26 ડોલર થઈ જશે. આ ઉપરાંત 'બસરા હેવી' ક્રૂડ પર પણ 30 ડોલરનો ઘટાડો ઓફર કરાયો છે. ભારત માટે આ સોદો ઘણો મહત્વનો છે કારણ કે ભારત રશિયા અને સાઉદી અરેબિયા પછી ઇરાક પાસેથી સૌથી વધુ તેલ ખરીદે છે. ફેબ્રુઆરી 2026 માં ભારતે ઇરાક પાસેથી દરરોજ 0.981 મિલિયન બેરલ તેલની આયાત કરી હતી.

નિષ્ણાતોના મતે, 'બસરા મીડિયમ' તેલ રિફાઇન કરવું સરળ હોવાથી તેમાંથી પેટ્રોલ અને ડીઝલનું ઉત્પાદન સારું મળે છે, જે ભારતની જરૂરિયાત માટે અનુકૂળ છે. જોકે, 'હોર્મુઝની સ્ટ્રેટ' જે દુનિયાના 20% થી 30% તેલ પુરવઠાનો માર્ગ છે, ત્યાં તણાવ હોવાથી વીમાના દરો અને પરિવહન ખર્ચ વધી શકે છે. ભારતની કુલ ક્રૂડ તેલની આયાત 106 મિલિયન બેરલ સુધી પહોંચી છે, ત્યારે સસ્તા ભાવે તેલ મેળવવાની આ તક ભારત કેવી રીતે ઝડપે છે તેના પર સૌની નજર રહેશે.

હાલમાં ફારસની ખાડીની અંદર જઈને તેલ લોડ કરવું એ કોઈ પડકારથી ઓછું નથી. ટ્રેડર્સના જણાવ્યા મુજબ, ઇરાકે 'કય્યારાહ ક્રૂડ' માટે પણ સ્પોટ ટેન્ડર બહાર પાડ્યા છે. જો ભારત આ જોખમ ઉઠાવે તો દેશમાં પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ ઘટાડવામાં મદદ મળી શકે છે, પરંતુ તેલ કંપનીઓએ સુરક્ષા અને વીમાના પાસાઓને ગંભીરતાથી લેવા પડશે. વૈશ્વિક બજારમાં તેલના સપ્લાયની અછત વચ્ચે ઇરાકનો આ દાવ ઉત્પાદન ઘટાડાની અસરને ખાળવા માટેનો એક પ્રયાસ માનવામાં આવી રહ્યો છે.