સિટી ન્યુઝ @ નવી દિલ્હી

નવી દિલ્હી ખાતે આયોજિત થનારી 18મી બ્રિક્સ (BRICS) સમિટ પહેલાં ઈરાને ભારત સાથેના પોતાના સંબંધોની ભારે પ્રશંસા કરતાં ભારતને એક અગત્યનો અને વિશ્વસનીય સાથી ગણાવ્યો છે. છેલ્લા આઠ મહિનાથી ચાલી રહેલા યુદ્ધ અને આંતરરાષ્ટ્રીય દબાણ વચ્ચે પણ ભારતે અપનાવેલા તટસ્થ વલણને ઈરાને બિરદાવ્યું છે. 31 ઑગસ્ટે કિર્ગિસ્તાનની રાજધાની બિશ્કેક ખાતે યોજાયેલી SCO સમિટ દરમિયાન ભારતના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને ઈરાનના પ્રમુખ મસૂદ પેઝેશ્કિયન વચ્ચે થયેલી ઉચ્ચ સ્તરીય મુલાકાત બાદ બંને દેશોના રાજદ્વારી સંબંધોમાં મોટો ઉત્સાહ જોવા મળી રહ્યો છે.

ઈરાનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા ઈસ્માઈલ બગેઈએ એક સત્તાવાર પત્રકાર પરિષદમાં જણાવ્યું હતું કે બંને દેશો સદીઓ જૂના ઐતિહાસિક અને સાંસ્કૃતિક સંબંધો ધરાવે છે. ઈરાન પણ હવે બ્રિક્સ સંગઠનનું પૂર્ણકાલીન સભ્ય હોવાથી, 11 થી 13 સપ્ટેમ્બર દરમિયાન ભારતના અધ્યક્ષપદે નવી દિલ્હીમાં યોજાનારી 18મી બ્રિક્સ પરિષદ બંને દેશો વચ્ચે આર્થિક ભાગીદારી અને વેપાર-વાણિજ્યને વધુ ગાઢ બનાવવા માટે ઉત્તમ મંચ સાબિત થશે.

આ બેઠકમાં ખાસ કરીને ભારત દ્વારા વિકસાવવામાં આવી રહેલા ચાબહાર બંદર પ્રોજેક્ટ પર વિગતવાર ચર્ચા કરવામાં આવશે. ચાબહાર બંદર ભારત માટે માત્ર વેપારી જ નહીં પરંતુ અત્યંત મહત્વપૂર્ણ વ્યૂહાત્મક દરિયાઈ માર્ગ છે, જેના થકી ભારત પાકિસ્તાનને બાયપાસ કરીને સીધું અફઘાનિસ્તાન અને મધ્ય એશિયાના દેશો સુધી પહોંચી શકે છે. ચીન અને પાકિસ્તાનના સહિયારા ગ્વાદર પ્રોજેક્ટ સામે ચાબહાર એક સક્ષમ કાઉન્ટર તરીકે ઉભરી આવ્યું છે. હાલ બલૂચિસ્તાન અને પીઓકેમાં ચાલી રહેલી અશાંતિના કારણે ગ્વાદર પ્રોજેક્ટ ધીમો પડ્યો છે, ત્યારે ચાબહારમાં ભારતની સક્રિયતાથી પાકિસ્તાન અને ચીનની ચિંતામાં વધારો થયો છે.

બીજી તરફ, ભારત અને ઈરાનની વધતી નિકટતા પર અમેરિકા પણ બાજ નજર રાખી રહ્યું છે. અમેરિકાએ ઈરાન પર લાદેલા આર્થિક પ્રતિબંધો અને સેકન્ડરી સેંક્શનના પડકાર વચ્ચે ભારતે પોતાની સ્વતંત્ર વિદેશ નીતિ જાળવી રાખી છે. અમેરિકન વિદેશ મંત્રી માર્કો રૂબિયોએ ચેતવણીના સૂરમાં જણાવ્યું છે કે કોઈપણ દેશે અમેરિકન પ્રતિબંધોને અવગણીને ઈરાનને સહાય ન કરવી જોઈએ. જોકે, પોતાના રાષ્ટ્રીય હિતો અને ઊર્જા સુરક્ષાને ધ્યાનમાં રાખીને ભારત આ સમિટમાં ઈરાન સાથે અર્થપૂર્ણ દ્વિપક્ષીય વાટાઘાટો આગળ ધપાવશે.

BRICS પહેલાં ઈરાને ભારતને મિત્ર ગણાવ્યો

નવી દિલ્હીમાં 11 થી 13 સપ્ટેમ્બરે યોજાનારી 18મી બ્રિક્સ સમિટ પહેલાં ઈરાને ભારત સાથેના ઐતિહાસિક સંબંધોને મહત્વપૂર્ણ ગણાવ્યા છે. SCO માં મોદી-પેઝેશ્કિયન મુલાકાત બાદ હવે બંને દેશો ચાબહાર પોર્ટ અને વેપાર વધારવા પર ચર્ચા કરશે. અમેરિકન પ્રતિબંધો છતાં ભારતની સ્વતંત્ર નીતિ અને ચાબહાર પ્રોજેક્ટ પાકિસ્તાન-ચીન માટે મોટો પડકાર બનશે.