સિટી ન્યુઝ @ નવી દિલ્હી 

ભારતમાં અલ નીનો સક્રિય થવાના કારણે દેશમાં ચોમાસાની ચાલ અત્યંત નબળી પડી ગઈ છે. ભારત મોસમ વિજ્ઞાન વિભાગ (IMD) ના જણાવ્યા અનુસાર, જૂનથી સપ્ટેમ્બર સુધીની આ ચોમાસાની સિઝનમાં અત્યાર સુધી દેશભરમાં સામાન્ય કરતા ૧૫% ઓછો વરસાદ નોંધાયો છે. જો આ જ સ્થિતિ યથાવત રહેશે તો આ વર્ષ ૨૦૦૯ (જ્યારે ૧૮% ઓછો વરસાદ થયો હતો) પછી સૌથી નબળું ચોમાસુ સાબિત થઈ શકે છે, જેના કારણે ૧૭ વર્ષ જૂનું જોખમ ફરી તોળાતું નજરે પડી રહ્યું છે. ભારત વિશ્વમાં ચોખા, ખાંડ અને કપાસનો સૌથી મોટો ઉત્પાદક દેશ હોવાથી કરોડો ખેડૂતો વરસાદ પર નિર્ભર છે, અને આ ઘટ માત્ર વર્તમાન પાક જ નહીં પરંતુ આગામી વાવણીને પણ ગંભીર રીતે પ્રભાવિત કરી રહી છે.

ઓછા વરસાદ અને ઉત્પાદનમાં ઘટાડાને કારણે દેશમાં ખાદ્ય મોંઘવારી વધીને ઓગસ્ટ મહિનામાં ૫.૯૫% ના સ્તરે પહોંચી ગઈ છે. અર્થશાસ્ત્રીઓના મતે, ચોમાસાની દર ૧ ટકાની ઘટ ખાદ્ય મોંઘવારીને આશરે ૨૫ બેસિસ પોઈન્ટ વધારી શકે છે. આ પરિસ્થિતિને નિયંત્રિત કરવા સરકારે ખાંડની ડ્યુટી-ફ્રી આયાતની મંજૂરી આપી છે અને સબસિડીવાળા ભાવે ડુંગળી ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવી રહી છે. બીજી તરફ, અંતરરાષ્ટ્રીય હવામાન નિષ્ણાતોના મતે સપ્ટેમ્બરના અંતિમ અઠવાડિયામાં બંગાળની ખાડીમાં સર્જાનાર ટ્રોપિકલ સાયક્લોન (ચક્રવાત) થી પૂર્વ અને ઉત્તર-પૂર્વ ભારતમાં થોડો વરસાદ થવાની સંભાવના છે, જો કે તેનાથી દેશભરના કુલ વરસાદની ઘટમાં કોઈ મોટો સુધારો થવાની શક્યતા ઓછી છે અને સમગ્ર સિઝનમાં ઘટ ૧૩% થી ૧૬% વચ્ચે રહી શકે છે.

કૃષિ અને આર્થિક નીતિઓ

કૃષિ પ્રધાન દેશમાં મોસમી વરસાદની અનિયમિતતા સામે રક્ષણ મેળવવા માટે સિંચાઈની આધુનિક સુવિધાઓ અને ક્રોપ ડાયવર્સિફિકેશન અપનાવવું એ અર્થતંત્રની સ્થિરતા માટે અત્યંત આવશ્યક છે.