હોર્મુઝ જળમાર્ગ પર અમેરિકાએ કર્યો સીઝફાયર બાદનો પ્રથમ હુમલો
- દોહામાં વાટાઘાટો પૂર્વે અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે નવો તણાવ
- એઆઈ જનરેટેડ ઇમેજ મૂકી જહાજ પર બોમ્બમારો દર્શાવ્યો; સમજૂતી પર મુકાયો પૂર્ણવિરામ
- દરિયાઈ સુરંગ પાથરતી ઈરાની બોટો પાણીમાં ગરકાવ; યુએસ સૈન્યનો આત્મરક્ષામાં ઓપરેશનનો દાવો
વૈશ્વિક સંરક્ષણ કોરિડોર, આંતરરાષ્ટ્રીય ઉર્જા સપ્લાય ચેઇનના સોર્સ અને મિડલ ઇસ્ટના લશ્કરી મોનિટરિંગ સેન્ટ્રલ કંટ્રોલ રૂમમાંથી આખી દુનિયાના વ્યાપાર અને શાંતિને જોખમમાં મૂકતા અત્યંત ચોંકાવનારા અને સનસનાટીભર્યા યુદ્ધ અહેવાલો સત્તાવાર રીતે સામે આવ્યા છે. કતારના પાટનગર દોહા ખાતે અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ઉચ્ચ સ્તરીય શાંતિ વાટાઘાટોના પુનઃ પ્રારંભ પૂર્વે જ હોર્મુઝ જળમાર્ગ પર તોતિંગ સૈન્ય આપત્તિ ફાટી નીકળી છે, જેનાથી કથિત યુદ્ધ વિરામનો કાનૂની અંત આવ્યો છે. સત્તાવાર ડેટાબેઝ રિપોર્ટ અનુસાર, અમેરિકી વાયુસેનાએ ઈરાનના નૌકાદળના મુખ્ય મથક ગણાતા બંદર અબ્બાસ ક્ષેત્રમાં ભયાનક બોમ્બમારો કરીને ઈરાની મિસાઈલ મથકો અને લશ્કરી બોટોને તોડી પાડી છે, જે ગૂગલ પર મોટો સર્ચ ટ્રેન્ડ બન્યો છે Thread.
આ હાઇપ્રોફાઇલ લશ્કરી એક્શન પૂર્વે અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે પર્સનલ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ 'ટ્રુથ સોશિયલ' પર 'એડીઓસ' (Adios - એટલે કે અલવિદા, ગુડબાય) ના તોતિંગ કેપ્શન સાથે ૧ એક એઆઈ (AI) જનરેટેડ ઇમેજ પોસ્ટ કરી હતી, જેમાં ઈરાનના એક મોટા જહાજને બોમ્બમારાથી ઉડાવી દેવાતું દર્શાવવામાં આવ્યું હતું. આ વિવાદાસ્પદ પોસ્ટના કલાકોમાં જ અમેરિકી સેન્ટ્રલ કમાન્ડના ફાઈટર જેટ્સે સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝમાં દરિયાઈ માઈન્સ (સુરંગ) બિછાવી રહેલી ઈરાનની ગનબોટ્સ પર કલમો હેઠળ જવાબી હુમલો કરી તેમને દરિયામાં ડુબાડી દીધી હતી. અગાઉ 40 ચાલીસ દિવસ સુધી ચાલેલા ભયાનક સશસ્ત્ર સંઘર્ષ બાદ થયેલા યુદ્ધ વિરામમાં આ પ્રકારની આ પ્રથમ તોતિંગ લશ્કરી આપત્તિ છે.
દોહા સચિવાલયના સોર્સ મુજબ, એક તરફ કતારમાં વાટાઘાટો ઓપરેટ કરવા માટે ઈરાનનું સક્ષમ પ્રતિનિધિમંડળ પહોંચી ચૂક્યું હતું, તે જ સમયે હોર્મુઝ જળમાર્ગના વ્યૂહાત્મક ટાપુઓ પર આવેલા ઈરાની મિસાઈલ લોન્ચિંગ સ્ટેશનો પર અમેરિકાએ કરેલો આ એરસ્ટ્રાઈક હુમલો અત્યંત સૂચક અને આર્થિક મંદી લાવનારો માનવામાં આવે છે. વ્હાઇટ હાઉસના કંટ્રોલ રૂમે આ લશ્કરી એક્ટને સ્વીકારવાની સાથે તેને પોતાના સૈનિકોની કાનૂની આત્મરક્ષા (Self-Defense) નું પગલું ગણાવ્યું છે. આ પૂર્વે ઈરાને ગઈકાલે એવો આંકડાકીય દાવો કર્યો હતો કે તેણે પોતાની એર ડિફેન્સ પ્રોફાઇલ એક્ટિવ કરીને દુશ્મનના ૧ એક ઘાતક ડ્રોનને તોડી પાડી દરિયામાં ગરકાવ કરી દીધું હતું.
આ વૈશ્વિક સંકટની સાથે પશ્ચિમ એશિયામાં મોટો વિસ્ફોટ ઓનલાઇન લાઈવ થયો છે, જ્યાં ઇઝરાયેલના વડાપ્રધાન બેન્જામીન નેતાનયાહુએ કડક ચેતવણી જાહેર કરતાં કહ્યું છે કે, જો ઈરાન સમર્થિત હિઝબુલ્લા સંગઠને લેબનાન સરહદેથી ઇઝરાયેલ પર રોકેટ હુમલા ચાલુ રાખ્યા, તો ગત માસમાં થયેલા સીઝફાયર પ્રોટોકોલને ફગાવીને હિઝબુલ્લા પર ફરી તોતિંગ સૈન્ય કાર્યવાહી શરૂ કરાશે. હાલમાં અમેરિકા-ઈરાન વચ્ચેની મુખ્ય વહીવટી મંત્રણાઓ હોર્મુઝ વેપાર માર્ગ ખોલવા, તેના પર આંતરરાષ્ટ્રીય અંકુશ રાખવા, ઈરાન દ્વારા અબ્રાહમ એકોર્ડ સ્વીકારવા અને ઈરાન પાસે રહેલા અત્યંત સમૃદ્ધ શુદ્ધ યુરેનિયમનો તોતિંગ જથ્થો અમેરિકા અથવા આંતરરાષ્ટ્રીય ઓડિટ એજન્સીને સુપ્રત કરવાના જટિલ મુદ્દાઓ પર અટકી પડી છે.
ઈરાનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તાએ ડિજિટલ પોર્ટલ પર સત્તાવાર જાહેરાત કરી છે કે, જ્યાં સુધી અમેરિકા વ્યાપારી પ્રતિબંધો હટાવવાનો સક્ષમ કાનૂની કરાર નહીં કરે ત્યાં સુધી ન્યૂક્લિયર મુદ્દે કોઈ આંકડાકીય વાટાઘાટ થશે નહીં, જ્યારે અમેરિકી પ્રશાસન તેને કરારનો મુખ્ય ભાગ ગણાવી રહ્યું છે. આ વૈશ્વિક આપત્તિના કારણે ભારતના વિદેશ મંત્રાલય અને કલેક્ટર કચેરીના આઇટી સેલ દ્વારા પણ ક્રૂડ ઓઇલ અને આયાત બિલના આંકડાનું રી-ઓડિટ શરૂ કરાયું છે. પ્રશાસને આદેશ આપ્યો છે કે પ્રાદેશિક શાંતિ જોખમાય તેવા કોઈ ભ્રામક રિપોર્ટ ઓનલાઇન લાઈવ પ્રસારિત કરવા નહીં. જો કોઈ ખાનગી સંસ્થા લોજિસ્ટિક્સ કલમોનું ઉલ્લંઘન કરશે, તો સંરક્ષણ એક્ટ હેઠળ કડક એફઆઈઆર (FIR) નોંધી તોતિંગ દંડ ફટકારવા સાથે વ્યાપારી લાઇસન્સ તાત્કાલિક અસરથી સીઝ કરવામાં આવશે Thread.
આંતરરાષ્ટ્રીય જળમાર્ગ સુરક્ષા અને સંરક્ષણ વહીવટી માર્ગદર્શિકા
વિશ્વના વ્યૂહાત્મક સમુદ્રી ક્ષેત્રોમાં મુક્ત વ્યાપાર સુનિશ્ચિત કરવા, ગેરકાયદેસર દરિયાઈ સુરંગો અટકાવવા તેમજ આંતરરાષ્ટ્રીય શિપિંગ ઓડિટમાં પારદર્શિતા લાવવા માટે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સંરક્ષણ કાઉન્સિલ અને રાષ્ટ્રીય મેરિટાઇમ સુરક્ષા નિયમન બોર્ડ દ્વારા એક નવી સત્તાવાર ગાઇડલાઇન જાહેર કરવામાં આવી છે. આ નવા વહીવટી નિયમ મુજબ પ્રત્યેક વૈશ્વિક કોમર્શિયલ શિપિંગ કંપની, ક્રૂડ ઓઇલ ટ્રાન્સપોર્ટ એજન્સી અને સક્ષમ બંદર ઓથોરિટી લોજિસ્ટિક્સ સંસ્થાએ પોતાના વાણિજ્યિક જહાજોના રૂટ આંકડા, સુરક્ષા વ્યવસ્થા અને સેન્ટ્રલ ડેટાબેઝનો સંપૂર્ણ રિપોર્ટ દર મહિને ઓનલાઇન કંટ્રોલ રૂમ સમક્ષ સબમિટ કરવો કાનૂની એક્ટ હેઠળ ફરજિયાત રહેશે જેથી ભ્રષ્ટાચાર અટકે. પ્રશાસને આદેશ આપ્યો છે કે સક્ષમ વહીવટી મંજૂરી વિના વૈશ્વિક નૌકા કલમોનું ઉલ્લંઘન કરી પ્રતિબંધિત ક્ષેત્રોમાં પરિવહન કરનારા એકમો સામે નેવલ એક્ટ હેઠળ કડક એફઆઈઆર (FIR) નોંધી તોતિંગ આર્થિક દંડ સાથે તમામ વ્યાપારી લાયસન્સ તાત્કાલિક અસરથી સીઝ કરવામાં આવશે.