ચા દહીં અને કોફી ઘટાડે એન્ટીબાયોટિક અસર
-
સવારની ચા અને સાંજની કોફી જોખમી સાબિત થાય
-
પેટ અને પાચનતંત્રમાં કેલ્શિયમ દવા સાથે ચોંટી જાય
-
સંતરા અને ટમેટા પાચન પ્રક્રિયામાં વિઘ્ન બને
સિટી ન્યુઝ @ બર્લિન
આહારમાં જરૂરી ફેરફાર ન કરવામાં આવે તો અનેકવાર મોંઘી અને ગંભીર એન્ટીબાયોટિક દવાઓ પણ શરીર પર કોઈ જ અસર કરતી નથી. સવારની ચા, બપોરનું દહીં, સાંજની કોફી કે રાત્રે લેવાતી વાઇન જેવી ચીજો એન્ટીબાયોટિક દવાની અસરકારકતાને સીધી રીતે ઘટાડી શકે છે, જેનાથી રોગ મટવામાં સમય લાગે છે અને દર્દીએ મુશ્કેલી વેઠવી પડે છે.
ભારત અને જર્મની સહિત અનેક દેશોના સ્વાસ્થ્ય વિશેષજ્ઞો દ્વારા કરવામાં આવેલા એક વ્યાપક અધ્યયનમાં આ ખુલાસો થયો છે. તજજ્ઞોના જણાવ્યા અનુસાર ભોજન અને દવાઓ વચ્ચેનું આ પ્રતિક્રિયાત્મક રિએક્શન દરેક એન્ટીબાયોટિકના હિસાબે અલગ-અલગ હોય છે, જ્યાં દૂધ, દહીં, પનીર જેવી ડેરી વસ્તુઓ અને કેલ્શિયમ સપ્લીમેન્ટ્સ દવામાં અડચણરૂપ બને છે.
પેટ અને પાચનતંત્રમાં રહેલું કેલ્શિયમ એન્ટીબાયોટિક દવાના અણુઓ સાથે ચોંટી જાય છે અને એક એવું સંયોજન બનાવે છે જેને શરીર સરળતાથી શોષી શકતું નથી. પરિણામે દવાની ખૂબ જ ઓછી માત્રા લોહી સુધી પહોંચે છે અને દવા પોતાની પૂરતી અસર બતાવી શકતી નથી, જ્યારે સંતરા, મોસંબી અને ટમેટા જેવા ફળો પણ પાચનમાં વિઘ્નરૂપ બને છે.
આ ઉપરાંત અત્યંત ખટાશવાળા ખાદ્ય પદાર્થો દવાઓની સ્થિરતાને નુકસાન પહોંચાડે છે અને શરીરમાં કેફીન તૂટવાની કે પાચનની ગતિ પણ ધીમી પડી જાય છે. દર્દીઓએ દવા લેતી વખતે હંમેશાં ડોક્ટર કે ફાર્માસિસ્ટને પૂછી લેવું જોઈએ કે દવા ખાલી પેટ લેવાની છે કે ભોજન સાથે, જેથી યોગ્ય પરેજી પાળી શકાય.
જો દવાની સાથે દૂધ કે કેલ્શિયમ લેવાની મનાઈ હોય તો દવાના સેવન અને ડેરી પ્રોડક્ટ ખાવા વચ્ચે ઓછામાં ઓછા બે કલાકનું અંતર રાખવું અનિવાર્ય છે. પેકેટ પર આપેલી ગાઇડલાઇન્સ ધ્યાનથી વાંચીને દરેક એન્ટિબાયોટિકના સ્વભાવ મુજબ સાવધાની રાખવાથી જ દવાની સંપૂર્ણ અને સચોટ અસર શરીર પર જોવા મળે છે.
આહાર સંયમ અને દક્ષ ઔષધિ સેવન
દવાઓની સાથે ખોરાકનું યોગ્ય સંયોજન રોગમુક્તિ માટે અત્યંત આવશ્યક છે. કોઈપણ એન્ટીબાયોટિક દવા લેતી વખતે આહારની પરેજી અને નિષ્ણાતોની સલાહનું ચુસ્તપણે પાલન કરવું જોઈએ, જેથી સ્વાસ્થ્ય જળવાઈ રહે અને દવાનું પૂરેપૂરું પરિણામ પ્રાપ્ત થઈ શકે.