સિટી ન્યુઝ @ નવી દિલ્હી

તાજેતરમાં પ્રકાશિત થયેલા 'રેજીમ ચેન્જ' નામના પુસ્તકમાં અમેરિકી વહીવટીતંત્રની અંદરની એક અત્યંત ગુપ્ત બેઠકનો ખુલાસો થયો છે, જેણે વૈશ્વિક રાજકારણમાં ચકચાર મચાવી દીધી છે. પુસ્તકના દાવા મુજબ, ૩૦ જાન્યુઆરી ૨૦૨૫ના રોજ વ્હાઈટ હાઉસની ઓવલ ઓફિસમાં યોજાયેલી ઉચ્ચ-સ્તરીય બેઠકમાં અમેરિકાના ઉપ પ્રમુખ જેડી વેન્સે યુક્રેન-રશિયા યુદ્ધમાં ભારત અથવા સાઉદી અરેબિયાના સૈનિકોને શાંતિદૂત તરીકે તહેનાત કરવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો હતો. જોકે, પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આ દરખાસ્તને સાંભળતાની સાથે જ તાત્કાલિક ફગાવી દીધી હતી.

ટ્રમ્પે ખૂબ જ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું હતું કે, "ભારતીયો આવું ક્યારેય નહીં કરે, તેઓ આના માટે ક્યારેય તૈયાર નહીં થાય." જોકે, ટ્રમ્પે ભારતના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથેના તેમના અત્યંત સૌહાર્દપૂર્ણ સંબંધોનો સ્વીકાર કર્યો હતો. આ બેઠક રિટાયર્ડ લેફ્ટનન્ટ જનરલ કીથ કેલૉગ દ્વારા રજૂ કરવામાં આવેલા 'એન અમેરિકા ફર્સ્ટ પ્લાન' પર ચર્ચા કરવા માટે બોલાવવામાં આવી હતી. આ ડ્રાફ્ટ મુજબ, યુદ્ધવિરામની દેખરેખ માટે ફ્રાન્સ, બ્રિટન અને નેધરલેન્ડ જેવા યુરોપિયન દેશોના સૈનિકોને તહેનાત કરવાનું સૂચન હતું.

જેડી વેન્સે યુરોપિયન દેશોના સૈનિકો તહેનાત કરવાના પ્લાનનો સખત વિરોધ કર્યો હતો. વેન્સની દલીલ હતી કે નાટો દેશોના સૈનિકોને યુક્રેનમાં મોકલવાથી રશિયા ઉશ્કેરાઈ શકે છે અને યુદ્ધ વધુ ભયાનક બની શકે છે. આ જોખમને ટાળવા માટે તેમણે ભારત અને સાઉદી અરેબિયાના વિકલ્પો સૂચવ્યા હતા. ટ્રમ્પે અંતે એવું સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે જો કોઈ યુરોપિયન દેશ પોતાની મરજીથી સૈનિકો મોકલવા માંગતા હોય, તો તેમને કોઈ વાંધો નથી, પરંતુ તેનાથી અમેરિકા પર કોઈપણ પ્રકારનો આર્થિક કે સૈન્ય બોજ ન પડવો જોઈએ.

આંતરરાષ્ટ્રીય કૂટનીતિ અને ભારતનું વલણ

ભારત હંમેશા શાંતિની તરફેણમાં રહ્યું છે અને કોઈ પણ આંતરરાષ્ટ્રીય સંઘર્ષમાં લશ્કરી હસ્તક્ષેપ કરવાને બદલે વાતચીત અને રાજદ્વારી માર્ગે ઉકેલ લાવવાની હિમાયત કરે છે. અમેરિકી વહીવટીતંત્રની આ ચર્ચા ભારતના આ સંયમિત વિદેશી નીતિના વલણને ફરીથી સાબિત કરે છે. ટ્રમ્પનું સ્પષ્ટ વલણ એ દર્શાવે છે કે તેઓ ભારતની વિદેશ નીતિ અને તેના પ્રભુત્વને યોગ્ય રીતે સમજે છે, જે ભારતની વધતી જતી વૈશ્વિક શક્તિનો નિર્દેશ કરે છે.