સિટી ન્યૂઝ @ અમદાવાદ:  મોટર વાહન અકસ્માતના કેસોમાં વળતરની રકમ નક્કી કરવાને લઈને ગુજરાત હાઈકોર્ટે એક અત્યંત મહત્વનો અને ન્યાયિક દૃષ્ટિએ પ્રેરણાદાયી ચુકાદો આપ્યો છે. હાઈકોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે, જો કોઈ વ્યક્તિનું અકસ્માતમાં મૃત્યુ થાય, તો તેના નિધન બાદ વારસદારો દ્વારા ફાઈલ કરવામાં આવેલું ઈન્કમટેક્સ રિટર્ન (ITR) પણ વળતરની ગણતરી માટે કાયદેસરનો પુરાવો ગણાશે. આ ચુકાદાથી અકસ્માત બાદ કાનૂની ગૂંચવણોમાં ફસાયેલા અનેક પરિવારો માટે ન્યાયનો માર્ગ મોકળો થયો છે.

આ મામલાની વિગત મુજબ, વર્ષ 2017માં વસંતકુમાર નામના એક યુવકનું માર્ગ અકસ્માતમાં કરુણ મોત નીપજ્યું હતું. મૃતક યુવક કરિયાણાનો વ્યવસાય કરતો હતો અને દર મહિને આશરે 30,000 રૂપિયાથી વધુની કમાણી કરતો હતો. તેના પરિવારજનોએ વળતર માટે ક્લેમ ટ્રિબ્યુનલમાં અરજી કરી હતી. જોકે, ટ્રિબ્યુનલે મૃત્યુ પછી ફાઈલ કરાયેલા આઈટીઆરને વિશ્વસનીય માનવાનો ઈનકાર કરી દીધો અને ઓછું વળતર મંજૂર કર્યું હતું. આ નિર્ણયથી નારાજ પરિવારે અંતે હાઈકોર્ટના દ્વાર ખટખટાવ્યા હતા.

જસ્ટિસે આ મામલે સુનાવણી કરતા જણાવ્યું કે, મૃત્યુ પછી ફાઈલ કરાયેલું રિટર્ન પણ આવકને પ્રતિબિંબિત કરતો એક વૈધાનિક દસ્તાવેજ છે. ન્યાયિક પ્રક્રિયામાં માત્ર ટેકનિકલ બાબતોને આધારે સાચા પુરાવાઓને નકારી શકાય નહીં, કારણ કે તેનાથી ન્યાયના મૂળ હેતુને નુકસાન થાય છે. કોર્ટે વધુમાં ઉમેર્યું કે, મૃતકની આવકનું સાચું મૂલ્યાંકન અત્યંત જરૂરી છે કારણ કે તેના પર આખા પરિવારના ભવિષ્ય અને વળતરનો આધાર હોય છે.

હાઈકોર્ટે ટ્રિબ્યુનલના જૂના નિર્ણયમાં હસ્તક્ષેપ કરીને વળતરની રકમમાં નોંધપાત્ર વધારો કર્યો છે. કોર્ટે આશ્રિતોનું વળતર 34.53 લાખ રૂપિયાથી વધારીને 40,45,940 રૂપિયા કરવાનો હુકમ કર્યો છે. આ સાથે જ અદાલતે વીમા કંપનીને આદેશ આપ્યો છે કે વધારાની આ રકમ આગામી 6 સપ્તાહમાં વ્યાજ સાથે કોર્ટમાં જમા કરાવવામાં આવે. આ ચુકાદાએ સાબિત કર્યું છે કે કાયદો માત્ર અક્ષરશઃ નિયમો પાળવા માટે નથી, પણ જનતાને વાસ્તવિક ન્યાય અપાવવા માટે છે.

આ ઐતિહાસિક ચુકાદો એવા અનેક પરિવારો માટે આશાનું કિરણ બન્યો છે જેઓ ટેકનિકલ કારણોસર કે દસ્તાવેજી ખામીઓને લીધે વળતરના કાયદેસરના હકથી વંચિત રહી જતા હતા. હાઈકોર્ટની આ ટકોર બાદ હવે રાજ્યની અન્ય ક્લેમ ટ્રિબ્યુનલોમાં પણ આવા કિસ્સાઓમાં દસ્તાવેજોના મૂલ્યાંકનની રીત બદલાશે તેવી શક્યતા છે. ન્યાયતંત્રની આ સંવેદનશીલતાએ અકસ્માત પીડિત પરિવારોનો ન્યાયમાં ભરોસો વધુ મજબૂત કર્યો છે.