ઈન્દ્રોડા પાર્કમાં વન્યજીવો માટે 'VIP' કૂલિંગ: સિંહ-વાઘ ઉનાળામાં માણશે 'મીટકુલ્ફી'ની મજા!
- કાળઝાળ ગરમી સામે ગીર ફાઉન્ડેશનનો માસ્ટર પ્લાન - પાંજરામાં કૂલર, ફોગર્સ અને ખસની ટટ્ટીઓથી અપાશે ઠંડક
- 600થી વધુ પશુ-પક્ષીઓ માટે સ્પેશિયલ સમર ડાયેટ - પાંજરાનું તાપમાન 4 ડિગ્રી ઘટાડવા વોટર કૂલર અને સ્પ્રિંકલર્સ સજ્જ
- વરુ અને ઝરખ માટે બનાવાઈ ઠંડી ગુફાઓ - હિંસક પ્રાણીઓને આઈસ ક્યુબમાં થીજવેલું માંસ આપી ગરમી સામે અપાશે રક્ષણ
રાજ્યભરમાં ઉનાળાનો પ્રકોપ વધી રહ્યો છે અને તાપમાનનો પારો આસમાને પહોંચ્યો છે, ત્યારે ગાંધીનગર સ્થિત પ્રસિદ્ધ ઈન્દ્રોડા નેચર પાર્કમાં અબોલ વન્યજીવોને કાળઝાળ ગરમી અને લૂથી બચાવવા માટે ગીર ફાઉન્ડેશન દ્વારા વિશેષ સમર પ્લાન અમલી બનાવવામાં આવ્યો છે. પાર્કમાં વસતા 600થી વધુ પશુ-પક્ષીઓ અને સરીસૃપો આકરી ગરમીમાં તણાવમુક્ત રહે તે માટે આધુનિક કૂલિંગ સિસ્ટમ અને ઠંડક આપતા વિશિષ્ટ ખોરાક સાથેની 'VIP' વ્યવસ્થાઓ ઊભી કરવામાં આવી છે.
વન્યજીવોના શરીરનું તાપમાન જળવાઈ રહે તે માટે પાંજરાઓમાં વોટર કૂલર અને આશરે 80 જેટલી ખસની ટટ્ટીઓ લગાડવામાં આવી છે. આ ખસની ટટ્ટીઓ પર સમયાંતરે ઠંડા પાણીનો છંટકાવ કરવામાં આવે છે, જેનાથી પાંજરાની અંદરનું તાપમાન બહારના વાતાવરણ કરતા 3થી 4 ડિગ્રી જેટલું નીચું રહે છે. આ ઉપરાંત, હવામાં ભેજ અને ઠંડક જાળવવા માટે પાંજરામાં વૃક્ષોની ડાળીઓ વચ્ચે ફોગર્સ અને સ્પ્રિંકલર્સ ગોઠવવામાં આવ્યા છે, જે પાણીના ઝીણા છંટકાવ દ્વારા પ્રાણીઓને હીટસ્ટ્રોકથી બચાવે છે.
પાર્ક સત્તાવાળાઓ દ્વારા પ્રાણીઓના ખોરાકમાં પણ ઉનાળાને અનુરૂપ મોટા ફેરફારો કરવામાં આવ્યા છે. માંસાહારી અને હિંસક પ્રાણીઓ જેવા કે સિંહ, વાઘ અને દીપડા માટે ગીર ફાઉન્ડેશને એક નવતર પ્રયોગ હાથ ધર્યો છે. આ પ્રાણીઓને આઈસ ક્યુબમાં થીજવેલું માંસ એટલે કે 'મીટકુલ્ફી' આપવામાં આવે છે. આ પદ્ધતિથી પ્રાણીઓને પૂરતું હાઈડ્રેશન મળે છે અને તેમના શરીરની આંતરિક ગરમીમાં રાહત થાય છે. અન્ય નાના પ્રાણીઓ અને પક્ષીઓ માટે પણ વિશિષ્ટ હાઈડ્રેટિંગ ડાયેટ ચાર્ટ તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે.
રહેઠાણની વ્યવસ્થામાં પણ કુદરતી અને કૃત્રિમ પદ્ધતિઓનું સંતુલન જાળવવામાં આવ્યું છે. ઘટાદાર વૃક્ષોના કુદરતી છાંયાની સાથે વરુ, શિયાળ અને ઝરખ જેવા પ્રાણીઓ માટે ખાસ 'ઠંડી ગુફાઓ' બનાવવામાં આવી છે, જ્યાં તેઓ બપોરના આકરા તડકા દરમિયાન આરામ કરી શકે છે. રાત્રિના સમયે થતા ઉકળાટને ડામવા માટે નાઈટ શેલ્ટરમાં વધારાના પંખા અને કૂલરની સુવિધા પણ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવી છે.
ગાંધીનગરના ઈન્દ્રોડા નેચર પાર્કની આ સજ્જતા વન્યજીવોના સંરક્ષણ પ્રત્યેની ગંભીરતા દર્શાવે છે. કાળઝાળ ગરમી સામેના આ જંગમાં વન્યજીવોના સ્વાસ્થ્ય અને સુરક્ષા માટે લેવામાં આવેલા આ પગલાંથી મુલાકાતીઓમાં પણ ભારે કુતૂહલ જોવા મળી રહ્યું છે. ગીર ફાઉન્ડેશનના આ આયોજનને કારણે ઈન્દ્રોડા પાર્કના અબોલ જીવો અત્યારે આકરી ગરમી વચ્ચે પણ સુરક્ષિત અને ઠંડકનો અનુભવ કરી રહ્યા છે.