સિટી ન્યુઝ @ દ્વારકા

વર્ષ દરમિયાન આવતી તમામ એકાદશીઓમાં જેઠ મહિનાની નિર્જળા એકાદશીને સૌથી પવિત્ર અને ફળદાયી માનવામાં આવે છે. પદ્મ પુરાણના મતે, આ એક દિવસનું કઠોર વ્રત વર્ષની તમામ એકાદશીઓનું પુણ્ય પ્રદાન કરે છે. આ વર્ષે નિર્જળા એકાદશીનું વ્રત 25 જૂનના રોજ રાખવામાં આવશે અને તેના પારણા 26 જૂન, શુક્રવારના રોજ કરવામાં આવશે. જે ભક્તોએ આ દિવસે જળ અને અન્નનો ત્યાગ કરીને ભગવાન વિષ્ણુની આરાધના કરી છે, તેમના માટે પારણાની વિધિનું વિશેષ મહત્વ છે.

વ્રતના પારણા કરવા માટે 26 જૂનના રોજ વહેલી સવારે સ્નાન કરી સ્વચ્છ વસ્ત્રો ધારણ કરવા જોઈએ. પારણાની શાસ્ત્રોક્ત વિધિ મુજબ સૌ પ્રથમ ભગવાન વિષ્ણુનો જળાભિષેક કરી તેમને પીળા વસ્ત્ર, ચંદન અને પુષ્પ અર્પણ કરવા. ત્યારબાદ ઘીનો દીવો પ્રગટાવી ભગવાનને ભોગ ધરવો અને તેમની આરતી કરવી. આ પ્રક્રિયા બાદ વ્રતમાં અજાણતા થયેલી ભૂલો માટે ભગવાન પાસે ક્ષમા માંગવી અને ભગવાનના પ્રસાદમાંથી સૌ પ્રથમ તુલસીનું પાન ગ્રહણ કરીને વ્રતનું સમાપન કરવું જોઈએ.

નિર્જળા એકાદશીના પારણા માટે 26 જૂન શુક્રવારે સવારે 05:14 થી સવારે 08:00 સુધીનો સમય અત્યંત ઉત્તમ અને શુભ માનવામાં આવે છે. બારસની તિથિ સવારે 10:22 સુધી જ હોવાથી, સવારના પ્રથમ પ્રહરમાં પારણા કરી લેવા તે ધાર્મિક દ્રષ્ટિએ શ્રેષ્ઠ ગણાય છે. ભીમસેની એકાદશી તરીકે પણ ઓળખાતા આ વ્રત દરમિયાન ક્રોધ કે અપશબ્દોનો ત્યાગ કરી સંપૂર્ણ ભક્તિભાવથી ભગવાનનું સ્મરણ કરવું એ જ વ્રતની સફળતાનું મુખ્ય સોપાન છે.

વ્રતનો મહિમા અને સાત્વિકતા

નિર્જળા એકાદશી એ માત્ર એક ઉપવાસ નથી પરંતુ આત્મશુદ્ધિ અને સંયમની પરીક્ષા છે. વર્ષની તમામ એકાદશીઓનું પુણ્ય એક જ દિવસે પ્રાપ્ત કરવાનો આ દુર્લભ અવસર છે. શારીરિક અને માનસિક રીતે શુદ્ધ રહીને કરેલી પૂજા-અર્ચનાથી ભક્તો પર ભગવાન વિષ્ણુની વિશેષ કૃપા વરસે છે. આ વ્રત મનુષ્યને તેના જાણે-અજાણે કરેલા પાપોમાંથી મુક્તિ અપાવીને જીવનમાં સાત્વિકતા અને શાંતિનો સંચાર કરે છે.