સિટી ન્યુઝ @ જૂનાગઢ 

સામાન્ય રીતે નવરાત્રિ અને દિવાળીના તહેવારો વચ્ચે રાત્રિના સમયે ઠંડી પડવાની શરૂઆત થતાં જ આંબા પર મોર બેસવાનો યોગ્ય સમય શરૂ થઈ જતો હોય છે, પરંતુ આ વર્ષે દિવાળી વીતી જવા છતાં રાત્રિના તાપમાનમાં અપેક્ષિત ઘટાડો ન થવાને કારણે સાસણ ગીર વિસ્તારમાં આંબાના પાક પર માઠી અસર પડી છે.

ખેડૂત બિપિનભાઈ જાદવના જણાવ્યા મુજબ, વાતાવરણની અનિયમિતતા અને વરસાદના ખેંચાણને કારણે આંબામાં ધાર્યો મોર હજી સુધી જોવા મળ્યો નથી અને અમુક જ આંબામાં થોડા પ્રમાણમાં મોર દેખાઈ રહ્યો છે, જેનાથી આ વર્ષે કેરીના પાકમાં ૨૫ ટકા જેટલો ઓછો ઉતારો આવવાની શક્યતા વ્યક્ત થઈ રહી છે.

વરસાદ ઓછો થવાને કારણે કૂવા અને બોરના પાણી ખૂબ ઊંડા ઉતરી જવાથી આંબાને પૂરતું પાણી મળતું નથી, અને ઉત્પાદન ખૂબ ઓછું રહેવાની સંભાવના વચ્ચે આગામી સિઝનમાં ગીરની પ્રખ્યાત કેસર કેરીના એક બોક્સના (૧૦ કિલોના) ભાવ રૂ. ૨,૫૦૦ થી ૩,૦૦૦ સુધી બોલાય તેવી પૂરી શક્યતા છે.

જૂનાગઢ બાગાયત મહાવિદ્યાલયના આચાર્ય અને ડીન ડો. ડી. કે. વરુએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે છેલ્લા ચાર-પાંચ વર્ષથી જળવાયુ પરિવર્તન (ક્લાઇમેટ ચેન્જ) ને કારણે તાપમાનમાં મોટા ફેરફારો થવાથી આંબાની મૂળભૂત ફિઝિયોલોજી ડિસ્ટર્બ થઈ ગઈ છે અને ઓક્ટોબર-નવેમ્બરમાં પણ તાપમાન ઉંચુ રહે છે.

આ પ્રતિકૂળ પરિસ્થિતિઓ વચ્ચે ગીરની કેસર કેરીનું ઉત્પાદન મર્યાદિત રહેવાની ધારણા હોવા છતાં, સૌરાષ્ટ્રના નવા વિસ્તારોમાં બગીચાઓ તૈયાર થઈ રહ્યા છે, પરંતુ ટૂંકા ગાળામાં બજારમાં કેરીના સામાન્ય કરતા ઘણા વધારે ઊંચા ભાવ ચૂકવવા માટે ગ્રાહકોએ તૈયાર રહેવું પડશે.

જળવાયુ પરિવર્તન અને બાગાયતી ખેતીના પડકારો

વૈશ્વિક સ્તરે વધી રહેલું તાપમાન અને બદલાતી મોસમી પેટર્ન (ક્લાઇમેટ ચેન્જ) માત્ર માનવજીવન જ નહીં, પરંતુ કૃષિ અને બાગાયતી પાકો માટે પણ અત્યંત ગંભીર પડકાર બની રહી છે. જ્યારે કેરી જેવા નિકાસલક્ષી અને મુખ્ય ફળપાકોના ફ્લાવરિંગ સમય પર કુદરતી અનિયમિતતા અસર કરે છે, ત્યારે તે સીધી રીતે ખેડૂતોની આવક અને બજારના અર્થતંત્રને હચમચાવી દેતી હોય છે.