સિટી ન્યુઝ @ આંતરરાષ્ટ્રીય ડેસ્ક : દુનિયાભરમાં અલ નીનોનો પ્રકોપ અને જળ-અન્ન સહિતના સંકટો ભારત સહિતના દેશો પર તોળાઈ રહ્યા છે, ત્યારે અમેરિકી મહાદ્વીપના 1 કરોડની વસતી ધરાવતા બોલિવિયા નામના નાનકડા દેશે ગંભીર સ્થિતિને જોતા ઈમરજન્સી જાહેર કરી દીધી છે.

તાજેતરના દશકામાં આ પ્રકારે કટોકટી જાહેર થઈ હોય તેવી આ પ્રથમ ઘટના છે, જ્યાં બોલિવિયાના રાષ્ટ્રપતિ રોડ્રીગો પાઝે લોકોના રક્ષણ માટે સરકારી એજન્સીઓ વચ્ચે સંકલન અને વિશેષ ભંડોળ ફાળવવાની જાહેરાત કરી છે.

સંકટને પહોંચી વળવા માટે સરકારે રોજિંદી જરૂરિયાતના ખાદ્ય પદાર્થોના મહત્તમ ભાવ નક્કી કરી દીધા છે, તમામ ખાદ્ય આયાત વેરો નાબૂદ કર્યો છે અને કાગળ પર નહીં પરંતુ બજારમાં ઉત્પાદનો ઠાલવવા 'મિનિસ્ટ્રી ઓફ કન્ઝ્યુમર રાઈટ' નામનું ખાસ મંત્રાલય ઊભું કર્યું છે.

બોલિવિયાનો અડધો ભાગ એક તરફ એમેઝોન નદીના પૂરનો સામનો કરી રહ્યો છે અને બીજી તરફ પેરુમાં સૂકી હવાઓ તથા દુષ્કાળની સ્થિતિ સર્જાઈ છે, જેને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પણ મદદ માંગવાની ફરજ પડી છે.

વૈજ્ઞાનિક સંસ્થાઓના જણાવ્યા મુજબ અલ નીનોના કારણે પેસિફિક સમુદ્ર ક્ષેત્રમાં તાપમાન અતિશય વધી ગયું છે અને તાઇવાન સહિતના પ્રદેશોમાં ચક્રવાતી તોફાનોએ મોટી બરબાદી વેરી છે, જે વૈશ્વિક આબોહવા પરિવર્તનની ગંભીર ચેતવણી આપે છે.

આબોહવા પરિવર્તન અને વૈશ્વિક ખાદ્ય સુરક્ષાના પડકારો

જ્યારે પ્રકૃતિ પોતાના વિકરાળ સ્વરૂપમાં આવે છે, ત્યારે માત્ર માનવસર્જિત સીમાઓ જ નહીં પરંતુ દેશોની આર્થિક અને સામાજિક વ્યવસ્થાઓ પણ ડગમગી જતી હોય છે. અલ નીનો જેવી કુદરતી ઘટનાઓ જ્યારે દુષ્કાળ, પૂર અને અનિયમિત વરસાદ જેવા સંકટો લઈને આવે છે, ત્યારે તે માત્ર એક દેશની નહીં પરંતુ સમગ્ર વૈશ્વિક માનવજાત માટે અન્ન અને પાણીની સુરક્ષાનો ગંભીર પ્રશ્ન ઊભો કરે છે. બોલિવિયા જેવું નાનું રાષ્ટ્ર જ્યારે કટોકટીના સમયે કડક નિયમો અને બજાર પર નિયંત્રણ લાવીને નાગરિકોને બચાવવા આગળ આવે છે, ત્યારે તે દર્શાવે છે કે આધુનિક યુગમાં સરકારી આયોજન અને આંતરરાષ્ટ્રીય સહયોગ વિના આવા મોટા જોખમોનો સામનો કરવો અશક્ય છે. પ્રકૃતિ સાથેના અસંતુલનનું પરિણામ હવે સમગ્ર વિશ્વએ ગંભીરતાથી સમજીને ટકાઉ વિકાસની નીતિઓ અપનાવવી જ પડશે.