સિટી ન્યુઝ @ નવી દિલ્હી : દુનિયાના મોટા ક્રિપ્ટો એક્સચેંજ બાયનાન્સમાં થયેલા જબરદસ્ત હેકીંગ અને કરોડો ડોલરની ચોરીના માહોલ વચ્ચે, ભારતમાં દિવાળીના તહેવારો ટાણે જ ક્રિપ્ટો-ડેબિટ કાર્ડનું ચલણ શરૂ થતાં રિઝર્વ બેન્ક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) ચોંકી ઉઠી છે અને તેના પર સઘન તપાસ શરૂ કરી છે.

સામાન્ય ડેબિટ કાર્ડ જેવા જ દેખાતા આ ક્રિપ્ટો કાર્ડની મદદથી કોઈપણ વેપારી સ્થળે કાર્ડ સ્વેપ કરીને રૂપિયામાં પેમેન્ટ મેળવી શકાય છે, પરંતુ તેના બદલામાં ડેબિટ જે તે ક્રિપ્ટોકરન્સીમાંથી થાય છે અને તેને વિસા તથા માસ્ટરકાર્ડ જેવી ટોચની કાર્ડ નેટવર્ક કંપનીઓનો સપોર્ટ પણ મળે છે.

આ આંતરરાષ્ટ્રીય ફિનટેક સર્વિસ પ્રોવાઈડર કંપની રેડોટ એ દ્વારા જારી કરવામાં આવ્યા હોવાનું મનાય છે, અને બેંગ્લોર સ્થિત બ્લોકચેન કંપની ડિજિટલ સાઉથ ટ્રસ્ટ દ્વારા તેને ભારતમાં લોન્ચ કરવાની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી.

સામાન્ય ડેબિટ-ક્રેડિટ કાર્ડના વ્યવહારો બેન્કિંગ સિસ્ટમ મારફત સરકારી રડારમાં રહેતા હોય છે, પરંતુ આ ક્રિપ્ટો વ્યવહારોની નોંધ બેન્કિંગ ચેનલમાં ન થવાને કારણે હાઈ-વેલ્યુ ટ્રાન્ઝેક્શન્સ પકડાતા નથી અને ટેક્સ ચોરી કે મની લોન્ડરિંગનું જોખમ વધી જાય છે.

માત્ર 30 થી 40 ડોલરમાં અને 3 વર્ષની વેલિડિટી સાથે મળતા આ પ્રી-પેઈડ કાર્ડ્સને ટ્રેક કરવા માટે આરબીઆઈ અને ફાઈનાન્શિયલ ઈન્ટેલિજન્સ યુનિટ (FIU) દ્વારા સંયુક્ત રીતે તપાસનો ધમધમાટ શરૂ કરવામાં આવ્યો છે.

ડિજિટલ કરન્સી અને નાણાકીય સુરક્ષા સામેના પડકારો

આધુનિક ફિનટેક યુગમાં બ્લોકચેન અને ક્રિપ્ટોકરન્સી ભલે ટેક્નોલોજીની દ્રષ્ટિએ ક્રાંતિકારી ગણાતી હોય, પરંતુ તે દેશની બેન્કિંગ સિસ્ટમ અને નાણાકીય સુરક્ષા સામે સૌથી મોટા પડકારો પણ ઊભા કરી રહી છે. જ્યારે નિયમનકારોની નજરથી બચીને આવા ક્રિપ્ટો-ડેબિટ કાર્ડ્સ બજારમાં ફરતા થાય છે, ત્યારે તે કાળા નાણાંના વ્યવહારો અને આર્થિક અનિયમિતતાઓને મોકળું મેદાન પૂરું પાડે છે. રિઝર્વ બેન્ક દ્વારા લેવાયેલું આ તપાસનું પગલું દર્શાવે છે કે નાણાકીય સાર્વભૌમત્વ અને ગ્રાહકોની સુરક્ષા સાથે કોઈપણ પ્રકારની છૂટછાટ ચલાવી લેવામાં નહીં આવે. પરંપરાગત નાણાકીય પ્રણાલી અને અત્યાધુનિક ડિજિટલ ટેક્નોલોજી વચ્ચેનું આ સંઘર્ષ આગામી સમયમાં દેશના આર્થિક જગતમાં કાયદાકીય સુધારાઓની દિશા નક્કી કરવામાં નિર્ણાયક સાબિત થશે.