સિટી ન્યુઝ @ નવી દિલ્હી 

ભારતીય વીમા નિયમનકારી અને વિકાસ સત્તામંડળ (IRDAI) દ્વારા વીમા ક્ષેત્રને વધુ પારદર્શક બનાવવા અને ગ્રાહકો પાસેથી વસૂલવામાં આવતા ઊંચા કમિશનને ઘટાડવા માટે એક મહત્વપૂર્ણ પ્રસ્તાવ રજૂ કરવામાં આવ્યો છે. IRDAI દ્વારા જારી કરવામાં આવેલા ડ્રાફ્ટ મુજબ મોટર વીમાથી લઈને આરોગ્ય વીમા સુધીની દરેક બાબતમાં વિતરકો અને એજન્ટોના કમિશનમાં મોટો ઘટાડો કરવામાં આવશે, જેનાથી આગામી સમયમાં ગ્રાહકોને મોટર વીમો, આરોગ્ય વીમો અને અન્ય વીમા પોલિસીઓમાં મોટી આર્થિક રાહત મળશે.

આ પ્રસ્તાવ હેઠળ આરોગ્ય વીમો ખરીદતી વખતે પ્રથમ વર્ષમાં વિતરકને મળતું 40 ટકા કમિશન ઘટાડીને 15 ટકા કરવાની માંગ કરવામાં આવી છે, જ્યારે એજન્ટને પ્રથમ વર્ષમાં 20 ટકા કમિશન મળશે. આ ઉપરાંત નવીકરણ (રિન્યુઅલ) દરમિયાન વિતરકને 5 ટકા અને એજન્ટને 10 ટકા કમિશન ચૂકવવાનું સૂચવવામાં આવ્યું છે, જ્યારે અગાઉ નવીકરણ વખતે પણ 10 થી 15 ટકા સુધી કમિશન લેવામાં આવતું હતું. IRDAI એ ખોટી રીતે વીમા વેચાણ કરવા પર પણ કડક વલણ અપનાવ્યું છે અને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે લોન વ્યવહારો દરમિયાન બિનજરૂરી વીમો વેચવા પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ રહેશે.

મોટર વીમાના સંદર્ભમાં IRDAI ના આ નવા પ્રસ્તાવથી વાહનચાલકોને નોંધપાત્ર ફાયદો થઈ શકે છે. આંકડાઓ અનુસાર છેલ્લા બે વર્ષમાં મોટર વીમા પ્રીમિયમમાં 34 ટકા અને કમિશનમાં 259 ટકાનો મોટો વધારો થયો છે, અને નાણાકીય વર્ષ 25 માં મોટર વીમા પ્રીમિયમના નામે 29,000 કરોડ રૂપિયા એકત્રિત થયા હતા જેમાંથી 7,050 કરોડ રૂપિયા માત્ર કમિશનમાં ગયા હતા. ઘણી જગ્યાએ ગ્રાહકો પાસેથી 50 ટકા સુધી કમિશન વસૂલવામાં આવતું હોવાથી આ પ્રસ્તાવ દ્વારા પારદર્શિતા લાવવાનો પ્રયાસ કરાઈ રહ્યો છે.

આ પારદર્શિતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે IRDAI દ્વારા એવું પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે તમામ કાર ડીલરોએ તેમના સ્થાનો પર સ્કેનર જાહેરમાં રાખવું પડશે, જેથી ગ્રાહક તેને સ્કેન કરીને 'વીમા સુગમ પોર્ટલ' પર જઈને થર્ડ પાર્ટી વીમો જાતે જ કરાવી શકે અને કમિશનની બચત કરી શકે. વીમા કંપનીઓ આ પોર્ટલ પર વિગતવાર માહિતી અને ખરીદી સુવિધાઓ પૂરી પાડશે, જ્યારે બીજી તરફ ડીલર કમિશન વધારીને 15 ટકા કરવાનો પણ પ્રસ્તાવ રજૂ કરાયો છે.

IRDAI દ્વારા હિતધારકોને આગામી 25 ઓક્ટોબર સુધીમાં આ પ્રસ્તાવ પર પોતાના મંતવ્યો અને સૂચનો રજૂ કરવા જણાવવામાં આવ્યું છે. આ મોટા પ્રસ્તાવને કારણે તાજેતરમાં વીમા કંપનીઓના શેરના ભાવમાં પણ ઘટાડો જોવા મળ્યો છે, પરંતુ આખી પ્રક્રિયા પૂર્ણ થયા બાદ ગ્રાહકો માટે વીમા સેવાઓ વધુ સસ્તી અને પારદર્શક બનશે તેવી આશા બંધાઈ છે.

વીમા સુધારાઓ અને ગ્રાહક હિત

વીમા ક્ષેત્રે વચેટિયાઓના કમિશન પર અંકુશ લાવીને પ્રક્રિયાને પારદર્શક બનાવવી એ સામાન્ય ગ્રાહકોના નાણાકીય હિતોના રક્ષણ માટે અત્યંત આવશ્યક પગલું છે.