નવી દિલ્હી / અમદાવાદ

સોહરાબુદ્દીન શેખ, કૌસર બી અને તુલસીરામ પ્રજાપતિના ચકચારભર્યા કથિત ફેક એન્કાઉન્ટર કેસમાં 21 પોલીસકર્મીઓ સહિત તમામ આરોપીઓને નિર્દોષ છોડી મૂકવાના નીચલી કોર્ટ અને હાઈકોર્ટના ચુકાદા સામે હવે સુપ્રીમ કોર્ટમાં સત્તાવાર અપીલ દાખલ કરવામાં આવી છે. આ ગંભીર કેસની સુનાવણી દરમિયાન સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશોએ ટ્રાયલ દરમિયાન એકસાથે 92 જેટલા સાક્ષીઓ ફરી જવાના (હોસ્ટાઈલ થવાના) મુદ્દે ગંભીર આશ્ચર્ય વ્યક્ત કરીને તેને અત્યંત ચિંતાજનક બાબત ગણાવી છે.

સીબીઆઈના આરોપ મુજબ, સોહરાબુદ્દીન, તેની પત્ની કૌસર બી અને તુલસી પ્રજાપતિ નવેમ્બર 2005માં હૈદરાબાદથી મહારાષ્ટ્રના સાંગલી આવી રહ્યા હતા ત્યારે પોલીસ ટીમે તેમને કસ્ટડીમાં લીધા હતા. 26 નવેમ્બર 2005ના રોજ અમદાવાદ નજીક સોહરાબુદ્દીનનું એન્કાઉન્ટર બતાવવામાં આવ્યું હતું, અને ત્યારબાદ 3 દિવસ પછી કૌસર બીનું પણ મોત નીપજાવવામાં આવ્યું હતું. આ સમગ્ર ઘટનાના મુખ્ય સાક્ષી એવા તુલસીરામ પ્રજાપતિને પણ ડિસેમ્બર 2006માં બનાસકાંઠા નજીક અન્ય એક પોલીસ એન્કાઉન્ટરમાં મોતને ઘાટ ઉતારવામાં આવ્યો હતો.

આ હાઈપ્રોફાઈલ કેસમાં તત્કાલીન રાજકીય નેતાઓ અને ઉચ્ચ પોલીસ અધિકારીઓ સહિત કુલ 38 લોકોને આરોપી બનાવવામાં આવ્યા હતા, પરંતુ વર્ષ 2018માં સીબીઆઈ વિશેષ કોર્ટે પુરાવાના અભાવે તમામ આરોપીઓને નિર્દોષ જાહેર કર્યા હતા, જેને બોમ્બે હાઈકોર્ટે પણ યોગ્ય ઠેરવ્યો હતો. હવે આ મામલો સોહરાબુદ્દીનના ભાઈ નયાબુદ્દીન શેખ દ્વારા સુપ્રીમ કોર્ટમાં પહોંચાડવામાં આવ્યો છે, જ્યાં અદાલતે સીબીઆઈ અને તમામ 22 મુક્ત કરાયેલા લોકોને નોટિસ પાઠવી છે.

સુપ્રીમ કોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ સૂર્યકાંત, ન્યાયાધીશ જોયમાલ્યા બાગચી અને ન્યાયાધીશ વી. મોહનાની બેંચે સુનાવણી દરમિયાન ટિપ્પણી કરી હતી કે જ્યારે ટ્રાયલમાં 92 સાક્ષીઓ ફરી જાય ત્યારે તેને 'હોલસેલ વિટનેસ હોસ્ટાઈલ' કહેવાય. અદાલતે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે તે સાક્ષીઓના નિવેદનોની ચકાસણી કરશે અને ટ્રાયલમાં ખરેખર પારદર્શિતા જળવાઈ હતી કે નહીં તેની ગંભીર તપાસ હાથ ધરવામાં આવશે.

દેશના ન્યાયતંત્ર અને કાયદાકીય વ્યવસ્થા સામે આવા હાઈપ્રોફાઈલ કેસોમાં સાક્ષીઓનું ફરી જવું એ હંમેશાં ગંભીર પ્રશ્નાર્થ ચિન્હ ઊભો કરે છે. સુપ્રીમ કોર્ટ દ્વારા આ મામલે લેવાયેલી કડક ભૂમિકાથી ન્યાય મેળવવાની દિશામાં નવી આશાઓ જાગી છે, અને સાચી હકીકતો બહાર આવે તેવી ન્યાયપ્રિય નાગરિકોમાં અપેક્ષા છે.

ન્યાયતંત્ર અને સાક્ષીઓની વિશ્વસનીયતા

કોઈપણ ફોજદારી કેસમાં ન્યાયની સાચી કડી સાક્ષીઓ અને પુરાવાઓ પર આધારિત હોય છે. જો ડર કે દબાણ વસાત સાક્ષીઓ વારંવાર ફરી જતા હોય, તો તે ન્યાય પ્રક્રિયા માટે મોટો પડકાર બને છે. ન્યાયતંત્રની નિષ્પક્ષતા જાળવવા માટે સાક્ષીઓની સુરક્ષા અને સત્યની જીત સુનિશ્ચિત કરવી અનિવાર્ય છે.